PIJNLOOS BEVALLEN

De meest doeltreffende methode van pijnstilling tijdens de arbeid en de bevalling is de peridurale (ook genoemd: epidurale) analgesie of pijnstilling. De pijnverdovende medicatie wordt toegediend via een klein buisje dat door een anesthesist in de rug wordt aangebracht. Een anesthesist is een arts die een specialist is in het verdoven van patiënten in de operatiekamer, maar daarnaast ook een expert in het lenigen van pijn zoals op de materniteit bij bevallingen.

De ruggenprik

Na het plaatsen van een infuus, zal u gevraagd worden op uw zij te liggen of gebogen te zitten op de arbeidstafel. Na ontsmetting wordt u een kleine prik met een lokaal verdovend middel gegeven. Door middel van een speciale naald wordt de epidurale ruimte opgezocht. Grote zorg wordt besteed om een doorboring te voorkomen van de zak die rond het ruggenmerg ligt. Daarom is het heel belangrijk goed stil te blijven zolang het u gevraagd wordt. Als accidenteel toch het vlies rond het ruggenmerg geraakt wordt, kan 's anderendaags hoofdpijn optreden. Dit is vrij zeldzaam. Aan deze hoofdpijn kan worden verholpen.
Wanneer de naald op de goede plaats zit, wordt er een fijn buisje doorgeschoven in de buurt van de zenuwen die de pijn van de baarmoedercontracties geleiden. Eenmaal het buisje ter plaatse, wordt een stevig verband aangebracht. Na het testen van de goede werking, wordt een pijnverdovend product ingespoten. Terwijl het effect stilaan toeneemt (het kan tot 15 minuten duren alvorens u volledig pijnvrij bent) wordt uw bloeddruk regelmatig gecontroleerd. Er wordt nagegaan of de peridurale behoorlijk en voldoende functioneert en er wordt bijgestuurd indien nodig.
In het verdere verloop van de arbeid kan de inspuiting via het buisje worden herhaald of kan gebruik worden gemaakt van een pomp die u continu een kleine hoeveelheid pijnverdoving toedient. Indien deze hoeveelheid onvoldoende is, heeft u de mogelijkheid om door een druk op een knop van die pomp een bijkomende dosis pijnstilling toegediend te krijgen.
Het is de bedoeling bij peridurale analgesie alleen de pijn weg te nemen en het gevoel van de weeën te bewaren. Dit heeft het voordeel dat bij het einde van de arbeid de persweeën nog worden gevoeld, zodat er synchroon aan de contracties kan worden meegeperst voor de bevalling.

Komt iedereen in aanmerking voor een peridurale ?

Stollingsstoornissen (bv. ziekte van Von Willebrand), een locale infectie van de huid ter hoogte van de punctieplaats of een allergie op lokaal verdovende middelen laten niet toe een peridurale te plaatsen. Afwijkingen van de rug, zoals scoliose of discushernia, kunnen de techniek bemoeilijken maar vormen geen tegenaanwijzing. Na bepaalde rugoperaties kan het onmogelijk zijn een peridurale verdoving toe te passen.

Wanneer kiezen voor een peridurale ?

• Wanneer uw gynaecoloog een langdurige arbeid of een moeilijke bevalling verwacht, zal hij u op voorhand aanraden tijdig voor peridurale pijnstilling te kiezen.
• Wanneer u nog geen keuze hebt gemaakt kunt u op ieder ogenblik tijdens de arbeid beslissen voor peridurale analgesie. De dienst anesthesie verzorgt een 24-uurs permanentie, waarbij een bekwaam anesthesist binnen de 30 minuten voor pijnstilling kan zorgen.
• Toch raden wij u aan de beslissing niet te lang uit te stellen. Naar het einde van de arbeid toe wordt het plaatsen moeilijker en geniet u uiteraard minder lang van het pijnstillend effect.
• Wanneer de arbeid te ver zou zijn gevorderd, kan een kleine hoeveelheid pijnstillende medicatie rechtstreeks in de zak met vocht, die het ruggenmerg omringt, worden geïnjecteerd. Dit gebeurt met een heel dunne naald zodat de kans op hoofdpijn uiterst klein is. Hierbij spreken we niet van peridurale maar van spinale verdoving. Het is ook deze techniek die meestal bij keizersnede wordt aangewend.
• Wanneer de bevalling echter nakend is, zal in samenspraak met vroedvrouw en anesthesist beslist worden geen peridurale pijnstilling toe te passen omdat deze niet tijdig zou werken.

Welke zijn de nevenwerkingen van een peridurale verdoving ?

• Bloeddrukdaling, die wordt opgevangen door een infuus of met medicatie.
• Voosheid en zwaarte in de benen, waardoor het bed niet mag worden verlaten tijdens de verdoving.
• Rugpijn: enkele dagen drukpijn ter hoogte van de punctieplaats. Langdurige rugpijn wordt niet veroorzaakt door de peridurale maar kan wel door de zwangerschap ontstaan.
• Heel kleine kans op hoofdpijn (zie hoger), die goed kan behandeld worden.

Welke zijn de voordelen van een peridurale ?

• Het vermindert de stress van de arbeid en geeft u het comfort van de pijnstilling, wat voordelig is voor u en uw baby.
• Het laat u toe, beter uitgerust tijdens de arbeid, de bevalling voor te bereiden.
• Er is geen bijkomend risico voor het kind.

Vragenlijst voor peridurale verdoving

(in te vullen alvorens de procedure wordt gestart)

• Heeft u vroeger reeds een peridurale verdoving gehad ? Zo ja, met goed resultaat ?
• Was u aanwezig op de informatieavond voor zwangeren ?
• Heeft u enige afwijking ter hoogte van de wervelkolom ?
• Neemt u bepaalde geneesmiddelen ? Welke ? Heeft u de laatste week aspirinebevattende medicatie genomen ?
• Bent u allergisch voor bepaalde medicatie ?
• Wenst u nog iets anders te vermelden ?

Toestemmingsformulier

(in te vullen alvorens de procedure wordt gestart)

Toestemming tot peridurale verdoving

Ik bevestig dat ik geïnformeerd ben over de voordelen en de mogelijke risico’s van de peridurale verdoving.
Ik geef de geneesheren van de dienst anesthesie mijn toestemming om een peridurale anesthesie te verrichten.

Naam . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Handtekening . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

De geneesheer-anesthesist

Ik bevestig dat de patiënte geïnformeerd werd over de peridurale verdoving en ben van oordeel dat zij de voordelen en de mogelijke risico’s ervan heeft begrepen.

Naam . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Handtekening . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Verdere informatie kunt u bekomen op de prenatale informatieavond, elke derde maandagavond van de maand.

Afspraken voor anesthesieraadpleging in verband met peridurale pijnstilling kunnen worden gemaakt via het secretariaat anesthesie: tel. 03-443 36 13